06 - 123 90 746 info@handicapnationaal.nl

Laatste 5 updates:

Dinsdag, 14. Januari 2020

Bron: TNO/Zorg.nu/ANP Mediawatch.

Werkt leefstijlgeneeskunde?

Wil je aantonen dat het aanpassen van je leefstijl kan werken om ziekten te behandelen of te voorkomen, dan zul je anders naar wetenschappelijk onderzoek moeten kijken. 'De bewijslast van farmaceutisch onderzoek is enorm', vertelt Hanneke Molema, onderzoeker bij TNO. 'We kunnen studies naar medicijnen niet evenaren.'

Je leefstijl verbeteren in plaats van medicijnen slikken: de afgelopen tijd besteedde Dokters van Morgen daar verschillende keren aandacht aan. Nu is er een bundel uitgebracht: 'wetenschappelijk bewijs leefstijlgeneeskunde', waarin artsen, onderzoekers en deskundigen studies hebben verzameld met bewijs dat het aanpassen van de leefstijl kan werken bij de aanpak van verschillende ziektebeelden.

Met placebo en echte pil testen of een medicijn werkt.

Een van de initiatiefnemers van die bundel is onderzoeker Molema. 'In de geneeskunde gaan we uit van hoe we onderzoek doen naar medicijnen. Dat is "dubbelblind, gerandomiseerd onderzoek", waarbij deelnemers niet weten of ze een pil krijgen, of een placebo. Op die manier wordt heel duidelijk aangetoond of de pil werkt of niet.'

Het probleem met leefstijlgeneeskunde is dat mensen weten wat ze eten, of ze bewegen, of ze ontspanningsoefeningen doen. 'Al die dingen maken het ingewikkeld om volgens dezelfde standaarden onderzoek te doen naar de werkzaamheid van leefstijlgeneeskunde', legt Molema uit.

'Farmaceutisch onderzoek heeft enorme bewijslast'

Bovendien ligt er nu al een enorme bewijslast ten aanzien van het farmaceutisch onderzoek. Molema: 'we kunnen niet volgens diezelfde standaard dat onderzoek doen. We kunnen dat niet evenaren met studies naar de werking van leefstijlgeneeskunde. Dus we zullen op zoek moeten naar andere vormen van onderzoek, en dan moeten we het met elkaar eens zijn dat die andere vormen ook bewijs opleveren dat volstaat.'

Nu is er dan toch een bundel met een verzameling wetenschappelijke studies naar leefstijlgeneeskunde. Met onder meer aandacht voor onderzoeken naar leefstijlaanpassingen en diabetes type 2, nierziekten en de geestelijke gezondheidszorg. Om tot die verzameling te komen hebben de initiatiefnemers zich vooral in laten geven door de 'grote problemen' die op het moment veel spelen. Molema: 'niemand heeft ons opdracht gegeven deze bundel te maken, maar we vonden het zelf erg nodig.'

'Op veel plekken zijn initiatieven nodig'

Volgens Molema is de discussie over de effectiviteit van leefstijlgeneeskunde pas aangezwengeld nu leefstijl en preventie steeds meer een plek krijgen in de zorg. 'Dat was eerder niet zo, waardoor er überhaupt geen onderzoeksbudgetten waren. De discussie over de methode van onderzoek was dan ook een beetje zinloos.'

Molema noemt de kwestie een 'veelkoppig vraagstuk'. 'Op veel plekken zijn initiatieven nodig. Daarom beschrijven we in de bundel verschillende ziektebeelden, benoemen we gedragsverandering. We wijzen al die facetten aan als aanmoediging om op verschillende zaken actie te ondernemen.'

Molema: 'je kan heel eenvoudig onderzoek doen naar wat het beste dieet is voor iemand. Het daadwerkelijk omzetten van het gedrag, dát is een uitdagend onderwerp. Dat ligt niet bij de gezondheidszorg zoals we die nu hebben ingericht, daar moeten mensen op een andere manier bij ondersteund worden. Daar ligt een belangrijke rol voor leefstijlcoaches, maar ook voor de werkomgeving, woonomgeving, en voedselomgeving, zoals de supermarkt.'

Het uitgangspunt is nog niet: het verminderen van medicatie.

Je leefstijl aanpassen als effectief behandelplan? Zover zijn we nog niet. 'De leefstijlstrategie wordt wel ingezet als zijnde goed voor je, maar niet met als uitgangspunt het verminderen van de medicatie. Dat is zelfs niet zo bij diabetes, terwijl men wel vindt dat daarvoor op verschillende niveaus bewijs is dat leefstijlinterventie kan werken.'

'De vervolgstap is ook: als er na een niertransplantatie leefstijladvies wordt gegeven, is het voor dokters en patiënten heel moeilijk om dan te bekijken of dat werkt. We hopen dat er een plek komt waarin je gegevens over je eigen gezondheid kunt bijhouden. Als je dat wil, kan en prettig vindt. Zo kun je inzicht krijgen in wat je doet, en die informatie kan ook weer helpen bij het gesprek met de arts.'

Het programma Dokters van Morgen heeft meerdere keren aandacht besteed aan onderwerpen rondom het aanpassen van de leefstijl. Kijk de uitzending terug over voeding als medicijn. Kijk de uitzending terug over vasten.

Het AVROTROS-programma Radar maakte een tweeluik over cholesterol en de effecten van leefstijl. Antoinette Hertsenberg praat met mensen die hun leefstijl drastisch hebben omgegooid om hun eigen gezondheid te verbeteren.

► Internist Yvo Sijpkens over leefstijlgeneeskunde:

Updates afgelopen week:

Goedenacht

HN heeft de ANBI-status:

[Kijk hier voor alle mogelijkheden]

HN-NIEUWSbrief

website security

Onze website maakt gebruik van cookies: Wij plaatsen cookies om het gebruik van de website te analyseren en om het mogelijk te maken inhoud via social media te delen. De website maakt ook gebruik van functies van derden die mogelijk cookies kunnen plaatsen. Door op [OK] te klikken of gebruik te blijven maken van de site stemt u in met het plaatsen hiervan. In onze disclaimer/privacybeleid leest u hier meer over.