Laatste 5 updates:

Dinsdag, 18. Februari 2020

Bron: Kentalis/Doof.nl.

Online teksten met hyperlinks moeilijk te begrijpen voor doven en slechthorenden.

We lezen steeds meer teksten online. Veel van deze teksten hebben links die doorverwijzen naar andere artikelen. Leuk als je verder wilt lezen. Maar, wat is eigenlijk de invloed van al deze hyperlinks op begrijpend lezen? En nog specifieker, hoe lezen dove en slechthorende jongeren en jongeren met een taalontwikkelingsstoornis online teksten? Helen Blom, onderzoeker bij Kentalis, deed hier onderzoek naar en promoveert op 14 februari aan de Radboud Universiteit.

Dove of slechthorende jongeren hebben meer problemen met lezen dan gemiddeld. Naar schatting is ongeveer 70 procent van hen op volwassen leeftijd laaggeletterd. Jongeren komen op het internet vaak teksten met hyperlinks tegen, verwijzingen die met een klik doorsturen naar andere teksten. Deze hyperlinks kunnen het begrijpend lezen nog moeilijker maken, omdat de structuur van deze teksten vaker onduidelijk is en er een groter beroep op het werkgeheugen wordt gedaan.

Weinig structuur.

Blom: ‘Veel hyperteksten, teksten met hyperlinks, hebben weinig structuur. Dat komt doordat pagina’s al aan elkaar worden gelinkt als ze ook maar enig overlap vertonen qua woord of thema. Er zit geen logische opbouw in. Dat kan lastig zijn voor doven en slechthorenden wanneer zij een lagere woordenschat hebben. Dat komt omdat zij veel energie moeten steken in het ontdekken van een voor hen logische route door de tekst, iets wat bij deze hyperteksten niet direct duidelijk is. Daardoor blijft er weinig ruimte voor het daadwerkelijk begrijpen van wat ze aan het lezen zijn.’

Om deze leesproblemen nader te bestuderen deed Blom experimenten met het begrijpend lezen van deze hyperteksten met dove, slechthorende en goedhorende leerlingen, met en zonder taalontwikkelingsstoornis (TOS). Blom: ‘Ik liet de proefpersonen hyperteksten lezen die verschilden in structuur. Daarnaast was de tekst geïllustreerd met of zonder een plaatje dat de onderliggende structuur visueel weergeeft en met pijlen werden de connecties tussen pagina’s grafisch weergegeven. Door middel van meerkeuzevragen en het maken van mindmaps werd gemeten wat ze van de tekst begrepen hadden. Dit tekstbegrip werd vergeleken met het tekstbegrip van horende leerlingen zonder TOS, en vergeleken met het tekstbegrip van teksten zonder hyperlinks.’

Hyperteksten.

Wat blijkt? Leerlingen met gehoor- of taalproblemen lezen gemiddeld slechter dan goedhorende leerlingen zonder TOS. Het begrijpen van hyperteksten bleek lastig, maar niet alleen voor de leerlingen met gehoor- en taalproblemen: alle leerlingen hadden meer moeite met het begrijpend lezen van hyperteksten dan met teksten zonder hyperlinks. Blom: ‘Wat wel kan helpen is het zichtbaar maken van de structuur van de hypertekst door bijvoorbeeld visuele ondersteuning en de woordenschat te trainen.’

Voor Blom was het sowieso een bijzonder onderzoeksproject: ‘Ik ben zelf doof en voor mij is het waardevol dat ik dit onderzoek heb mogen uitvoeren. Ik kon zowel mijn professionele als mijn persoonlijk ervaring inzetten en heb het gevoel gehad dat leerlingen mij ook serieuzer namen en meer open werden als ze erachter kwamen dat ik, net als hun, doof was en weet hoe dat is. Dat waren hele mooie momenten!’

► Hoe surft een blinde op websites?

Meer nieuws vandaag:

Vandaag in ons nieuws

Updates afgelopen week:

Goedemorgen

HN heeft de ANBI-status:

[Kijk hier voor alle mogelijkheden]

HN-NIEUWSbrief

website security

(©) 2020 - Handicap Nationaal

Onze website maakt gebruik van cookies: Wij plaatsen cookies om het gebruik van de website te analyseren en om het mogelijk te maken inhoud via social media te delen. De website maakt ook gebruik van functies van derden die mogelijk cookies kunnen plaatsen. Door op [OK] te klikken of gebruik te blijven maken van de site stemt u in met het plaatsen hiervan. In onze disclaimer/privacybeleid leest u hier meer over.